Levensbeschouwelijke diversiteit

De katholieke school vervult haar opdracht in een multireligieus en multicultureel samenlevingsverband. De samenstelling van de schoolgemeenschap biedt hiervan een weerspiegeling.

(Uit Opdrachtsverklaring van het katholiek onderwijs)

De levensbeschouwelijke diversiteit in de hedendaagse maatschappij doet een appèl aan scholen om in te gaan op deze uitdaging. Vanuit haar identiteit wil de katholieke school hierop een antwoord geven. Het VSKO kiest voor scholen die de “dialoog” aangaan met de katholieke identiteit van de school als instelling en als gemeenschap. Van daaruit gaan ze in gesprek met de aanwezige verscheidenheid aan levensbeschouwingen. Deze dient zich aan bij haar leerlingen/cursisten/studenten, ouders, personeelsleden, directeurs en bestuur.

(Uit Levensbeschouwelijke diversiteit en personeelsbeleid in een katholieke school)

Interlevensbeschouwelijke competenties als stimulans voor dialoog en samenwerking op school

Op initiatief van minister van Onderwijs Pascal Smet en de Erkende Instanties & Vereniging Levensbeschouwelijke vakken is op 27/09/2013, het engagement over ‘interlevensbeschouwelijke competenties’ officieel ondertekend. Alle erkende levensbeschouwingen hebben deze competenties onderschreven en zich verbonden om deze te implementeren. Deze vrijwillige samenwerking tussen de aanbieders van de levensbeschouwelijke vakken is een toonvoorbeeld van hoe het moet. Onderwijs vergemakkelijkt hiermee de mogelijkheid om met respect voor elkaars eigenheid in dialoog te gaan, een nieuw perspectief te creëren en zo samen aan de toekomst van Vlaanderen en Brussel te bouwen. Het engagement wordt ook gedragen door het Vlaams parlement.

Interlevensbeschouwelijke dialoog

Net als andere schoolvakken werken de Levensbeschouwelijke vakken (LBV) mee aan de ontwikkeling van de leerling tot een mature en gelukkige persoonlijkheid die een eigen bijdrage aan de samenleving kan leveren.

De commissie levensbeschouwelijke vakken (CLBV) onderstreept het belang van de ontwikkeling van een eigen levensbeschouwelijke identiteit om interlevensbeschouwelijke dialoog (ILD) en/of interlevensbeschouwelijke samenleven (ILS) mogelijk te maken. In de (al dan niet) onderscheiden LBV wordt op open en positieve wijze de persoonlijke levensbeschouwing geëxpliciteerd én over de andere levensbeschouwingen gesproken met respect.

Tegelijk stelt de CLBV dat een levensbeschouwelijke identiteit zich ook ontwikkelt door expliciet contact met andere levensbeschouwingen. De ontmoeting met relevante vertegenwoordigers van andere levensbeschouwingen brengt de levensbeschouwelijke eigenheid op bewuster niveau. De ontdekking van o.m. verschillen en gelijkenissen nodigt de leerling uit zichzelf te positioneren op levensbeschouwelijk vlak.

Bij een interlevensbeschouwelijke dialoog gaat het over het kennen van elkaar op een realistische manier, los van oneliners en vooroordelen, in functie van respectvol samen leven, vanuit een open manier een gezonde interesse en nieuwsgierigheid voor anderen te wekken bij kinderen en jongeren.

Er wordt vertrokken vanuit het eigen vak en de diversiteit binnen de eigen levensbeschouwing. Dit vormt de opstap om open naar andere levensbeschouwingen te kunnen kijken. Beluisteren hoe andere levensbeschouwingen over maatschappelijke thema’s denken, leidt tot inzicht en respect. Vooroordelen en vijandsbeelden moeten doorbroken en voorkomen worden.

De klemtoon ligt niet op het verscherpen van verschillen maar wel op het verhelderen van de verschillen. Via het ontwikkelen van thema’s worden competenties geoefend. Deze competenties zijn de bril waarmee men naar zichzelf en naar anderen levensbeschouwelijk wordt gekeken. Praktijkvoorbeelden tonen hoe projecten kunnen evolueren van erg speels ontmoeten en leren kennen in de eerste jaren lager onderwijs naar een meer diepgaand ontmoeten, leren dialogeren en leren samen leven en werken.

Meer info over dit dossier vindt u op Thomas.

U kunt hier de volledige tekst van de interlevensbeschouwelijke competenties lezen.